Przejdź do treści
inspektomat.pl

Przepisy o przeglądach instalacji i najważniejsze zmiany

Autor: Sylwester Gajda

Stan prawny: 22 października 2026 r.

Co się nie zmieniło w harmonogramie kontroli?

Nie zmieniły się podstawowe terminy kontroli z art. 62 Prawa budowlanego. Zgodnie z Prawem budowlanym nadal obowiązują podstawowe kontrole okresowe, w tym:

  • kontrola instalacji gazowych i przewodów kominowych co najmniej raz w roku,
  • kontrola instalacji elektrycznej i piorunochronnej co najmniej raz na 5 lat.

Dla budynków o powierzchni zabudowy przekraczającej 2000 m² oraz innych obiektów budowlanych o powierzchni dachu przekraczającej 1000 m² kontrolę w zakresie rocznym wykonuje się co najmniej dwa razy w roku — do 31 maja i do 30 listopada (art. 62 ust. 1 pkt 3). Odrębnie wymagana jest kontrola bezpiecznego użytkowania po zdarzeniach wskazanych w art. 61 pkt 2, np. pożarze, powodzi czy silnym wietrze, jeżeli doszło do uszkodzenia obiektu lub bezpośredniego zagrożenia takim uszkodzeniem, mogącego zagrażać ludziom, mieniu albo środowisku (art. 62 ust. 1 pkt 4).

To oznacza, że nawet jeśli dużo mówi się dziś o czujkach, cyfryzacji czy najmie krótkoterminowym, fundament wciąż jest ten sam. Jeżeli chcesz uporządkować same terminy, wróć do tekstów jak często robić przegląd instalacji elektrycznej i jak często robić przegląd instalacji gazowej.

Najważniejsze: nie zmienił się fundament przeglądów, tylko ich otoczenie organizacyjne i część dodatkowych obowiązków dla konkretnych typów lokali.

Co zmienia cyfrowa książka obiektu budowlanego (c-KOB)?

c-KOB przenosi książkę obiektu budowlanego do systemu GUNB: nowe książki zakłada się w nim od 2024 r., a papierowe trzeba przenieść do 31 grudnia 2031 r. Jedną z najważniejszych zmian ostatnich lat jest cyfrowa książka obiektu budowlanego, czyli c-KOB.

W praktyce ważne są trzy daty:

Jeśli tabela wychodzi poza ekran, przesuń ją w bok.
DataCo oznacza
od 2023 r.system działa i można z niego korzystać
od 1 stycznia 2024 r.nowe książki zakłada się co do zasady w systemie c-KOB
do 31 grudnia 2031 r.właściciel lub zarządca obiektu z dotychczasową książką papierową ma założyć c-KOB

Termin przesunięto z końca 2026 r. na 31 grudnia 2031 r. na podstawie art. 6 ustawy z 4 grudnia 2025 r. (Dz.U. 2025 poz. 1847). Od 1 stycznia 2032 r. książki objęte tym okresem przejściowym mają być prowadzone elektronicznie. Wyjątek dotyczy obiektów położonych w całości lub części na terenach zamkniętych, dla których pozostaje forma papierowa.

Przejście na c-KOB nie oznacza przepisania wszystkich historycznych wpisów: trzeba założyć książkę elektroniczną, zamknąć dotychczasową papierową i zachować ją zgodnie z przepisami. Budynki mieszkalne jednorodzinne są zwolnione z obowiązku prowadzenia KOB; nie oznacza to zwolnienia z wymaganych kontroli i przechowywania dokumentacji.

Od kiedy obowiązują czujki dymu i CO?

Czujki dymu i CO obowiązują w nowych lokalach od 23 grudnia 2024 r., w istniejących lokalach z usługami hotelarskimi od 30 czerwca 2026 r., a w istniejących mieszkaniach od 1 stycznia 2030 r. Montaż i CO to nie jest już tylko rekomendacja „warto mieć”. Po zmianach w przepisach przeciwpożarowych pojawiły się konkretne terminy dla określonych typów lokali i budynków.

Obowiązki są odrębne: czujka dymu dotyczy lokalu mieszkalnego lub pomieszczenia/jednostki mieszkalnej z usługami hotelarskimi, a czujka CO — pomieszczenia ze spalaniem paliwa stałego, ciekłego lub gazowego w lokalu mieszkalnym bądź użytkowym przeznaczonym na pobyt ludzi w strefie ZL.

  • 23 grudnia 2024 r. — wejście przepisów w życie; nowe lokale i pomieszczenia objęte wymaganiami nie korzystają z odroczenia dla już użytkowanych.
  • 30 czerwca 2026 r. — wymagania dla użytkowanych już 23 grudnia 2024 r. pomieszczeń i jednostek z usługami hotelarskimi oraz pomieszczeń ze spalaniem paliw w lokalach użytkowych.
  • 1 stycznia 2030 r. — czujki dymu w lokalach mieszkalnych użytkowanych już 23 grudnia 2024 r., także bez urządzeń spalających paliwo; czujki CO w objętych obowiązkiem pomieszczeniach tych lokali.

Wymagana jest co najmniej jedna właściwa czujka. Obowiązek autonomicznej czujki dymu nie dotyczy przestrzeni chronionej systemem sygnalizacji pożarowej lub stałym samoczynnym urządzeniem gaśniczym. Wyjątki dla CO obejmują spalanie w urządzeniu z zamkniętą komorą oraz gazowym urządzeniu do przygotowywania posiłków (§ 28a ust. 2 i 4). Czujki montuje się i utrzymuje zgodnie z instrukcją producenta; nie zastępują przeglądów.

To oznacza, że jeśli lokal działa w modelu najmu krótkoterminowego albo ma status związany z usługami hotelarskimi, temat czujek nie jest już „na później”. Szerzej opisujemy to w tekstach Airbnb i Booking: jak bezpiecznie przygotować mieszkanie do najmu oraz Airbnb bez czujnika dymu: konsekwencje.

Jakie przepisy dotyczą najmu krótkoterminowego?

Najem krótkoterminowy regulują dziś przepisy przeciwpożarowe, zasady usług hotelarskich i unijne rozporządzenie (UE) 2024/1028 stosowane od 20 maja 2026 r. W tym obszarze trzeba bardzo uważać na skróty myślowe. Nie ma jednej prostej odpowiedzi w stylu: „od dziś każdy lokal na Airbnb w Polsce musi mieć dokładnie X i Y z jednej nowej ustawy krajowej”.

Stan prawny jest bardziej warstwowy:

  • część obowiązków wynika już dziś z przepisów przeciwpożarowych,
  • część wynika z zasad świadczenia usług hotelarskich i wymagań lokalnych,
  • od 20 maja 2026 r. stosuje się rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1028, dotyczące gromadzenia i udostępniania danych o najmie krótkoterminowym. Określa ono m.in. zasady procedur rejestracyjnych tam, gdzie je ustanowiono, oraz przekazywania danych przez platformy. Nie zastępuje przepisów o przeglądach ani ochronie przeciwpożarowej.

Stan prac krajowych również się zmienia: w komunikacie z 12 października 2026 r. Ministerstwo Sportu i Turystyki poinformowało o uchwaleniu przez Sejm ustawy dotyczącej najmu krótkoterminowego. Samo uchwalenie przez Sejm nie jest równoznaczne z wejściem przepisów w życie. Przy ustalaniu nowych obowiązków trzeba sprawdzić zakończenie procesu legislacyjnego, publikację w Dzienniku Ustaw oraz terminy wejścia w życie i przepisy przejściowe. Przebieg prac dokumentują druki sejmowe nr 2865 i 2865-A.

Czy zmieniły się normy techniczne?

Normy techniczne się rozwijają, ale nie zmieniają ustawowych terminów kontroli. Normy i dobre praktyki techniczne nadal się rozwijają, ale trzeba odróżnić trzy poziomy:

  • ustawowy obowiązek okresowej kontroli,
  • wymagania techniczne dla nowych instalacji albo modernizacji,
  • rekomendacje, które podnoszą bezpieczeństwo, ale nie zawsze są samodzielnym źródłem sankcji.

To, że budynek albo lokal został wykonany według starszych standardów, nie znaczy automatycznie, że całość trzeba od razu wymieniać. Znaczy natomiast, że wynik przeglądu i plan modernizacji trzeba czytać w kontekście obecnego sposobu użytkowania budynku.

Co warto zrobić teraz?

Najważniejsze kroki dla właściciela lub zarządcy:

  • Uporządkuj terminy podstawowych przeglądów: elektryka co najmniej raz na 5 lat, gaz i kominy co najmniej raz w roku. Uwzględnij częstsze kontrole dużych obiektów oraz kontrole po zdarzeniach zagrażających bezpieczeństwu. Zacznij od zebrania ostatnich protokołów.
  • Sprawdź obowiązek prowadzenia KOB i wyłączenia z art. 60b Prawa budowlanego. Dla dotychczasowej książki papierowej zaplanuj przejście na c-KOB do 31 grudnia 2031 r., z uwzględnieniem wyjątku dla terenów zamkniętych. Oficjalny system działa pod adresem https://c-kob.gunb.gov.pl.
  • Jeśli świadczysz usługi hotelarskie, sprawdź wykonanie obowiązków dotyczących czujek — termin dla istniejących pomieszczeń upłynął 30 czerwca 2026 r. Dla pozostałych lokali ustal właściwą kategorię i termin według sekcji powyżej.
  • Trzymaj protokoły, faktury i korespondencję pokontrolną w jednym miejscu (fizycznym lub chmurze). Przy sporze z ubezpieczycielem szukasz dokumentów z ostatnich kilku lat, nie tylko ostatniego.
  • Dla zaleceń z protokołu ustal zakres prac i pilność, odróżniając usunięcie zagrożenia od rekomendowanej modernizacji. Niewykonanie zalecenia nie przesądza automatycznie o odmowie odszkodowania: znaczenie mają jego treść, OWU, okoliczności zaniedbania i związek ze szkodą.

Najczęstsze pytania

Udostępnij artykuł

Przeczytaj również