Podstawy prawne przeglądów instalacji w Polsce

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 2)

Nakłada obowiązek kontroli okresowej co najmniej raz na 5 lat, obejmującej badanie instalacji elektrycznej w zakresie stanu sprawności połączeń, osprzętu, zabezpieczeń i środków ochrony od porażeń, oporności izolacji przewodów oraz uziemień instalacji i aparatów.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 5)

Określa, że kontrole stanu technicznego instalacji elektrycznych mogą przeprowadzać osoby posiadające kwalifikacje wymagane przy wykonywaniu dozoru nad eksploatacją urządzeń, instalacji oraz sieci energetycznych.

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych(§ 5–6)

Precyzuje zakres kontroli okresowej stanu technicznego budynku mieszkalnego, w tym elementów instalacji elektrycznej. Wskazuje, że kontrole okresowe budynków mieszkalnych powinny być przeprowadzane w porze wiosennej.

Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne(Art. 54)

Określa wymogi kwalifikacyjne dla osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci energetycznych. Na tej podstawie wydano rozporządzenie regulujące świadectwa kwalifikacyjne SEP.

Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 1 lipca 2022 r. w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci(Załącznik nr 1 – Grupa 1)

Definiuje zakres kwalifikacji wymaganych dla osób eksploatujących urządzenia, instalacje i sieci elektroenergetyczne (Grupa 1 SEP). Świadectwa kwalifikacyjne ważne są przez 5 lat.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie(Dział IV – Wyposażenie techniczne budynków)

Określa wymagania techniczne dla instalacji elektrycznych w budynkach, w tym dotyczące ochrony przeciwporażeniowej, zabezpieczeń nadprądowych i doboru przewodów.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 2)

Kontrola pięcioletnia obejmuje również badanie instalacji piorunochronnej w zakresie stanu sprawności połączeń, osprzętu, zabezpieczeń i środków ochrony od porażeń, oporności izolacji przewodów oraz uziemień instalacji i aparatów.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 5)

Kontrole instalacji piorunochronnych mogą przeprowadzać osoby z kwalifikacjami wymaganymi przy dozorze nad eksploatacją urządzeń i sieci energetycznych.

PN-EN 62305 (seria) – Ochrona odgromowa(Norma techniczna)

Polska Norma określająca zasady projektowania, instalowania i przeglądu systemów ochrony odgromowej budynków.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 2)

Instalacja fotowoltaiczna jako część instalacji elektrycznej budynku podlega obowiązkowej kontroli pięcioletniej.

Ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii(Przepisy ogólne)

Reguluje zasady wytwarzania energii z OZE, w tym wymogi techniczne dla mikroinstalacji fotowoltaicznych.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c)

Nakłada obowiązek corocznej kontroli stanu technicznego instalacji gazowych. Obowiązek ten dotyczy wszystkich budynków, w tym jednorodzinnych – zwolnienie z kontroli rocznej (art. 62 ust. 2) nie obejmuje instalacji gazowych.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 5)

Kontrole stanu technicznego instalacji gazowych mogą przeprowadzać osoby posiadające kwalifikacje wymagane przy wykonywaniu dozoru nad eksploatacją urządzeń, instalacji oraz sieci gazowych.

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych(§ 17–19)

Precyzuje zasady użytkowania instalacji gazowych w budynkach mieszkalnych, w tym obowiązek niezwłocznego usuwania stwierdzonych nieprawidłowości oraz zapewnienia prawidłowej wentylacji pomieszczeń.

Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne(Art. 54)

Podstawa prawna do wydania rozporządzenia regulującego kwalifikacje osób eksploatujących urządzenia gazowe (Grupa 3).

Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 1 lipca 2022 r. w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji przez osoby zajmujące się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci(Załącznik nr 1 – Grupa 3)

Definiuje zakres kwalifikacji w Grupie 3 – urządzenia, instalacje i sieci gazowe. Świadectwo kwalifikacyjne ważne przez 5 lat.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 5)

Nakłada obowiązek kontroli okresowej polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego kotłów z uwzględnieniem efektywności energetycznej oraz ich wielkości w stosunku do potrzeb użytkowych.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c)

Coroczna kontrola instalacji gazowej obejmuje również urządzenia gazowe, w tym kotły.

Rozporządzenie Ministra Klimatu i Środowiska z dnia 1 lipca 2022 r. w sprawie szczegółowych zasad stwierdzania posiadania kwalifikacji(Załącznik nr 1 – Grupa 2 i Grupa 3)

Grupa 2 obejmuje urządzenia wytwarzające i przetwarzające ciepło, w tym kotły gazowe o mocy powyżej 50 kW. Grupa 3 dotyczy urządzeń gazowych.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 56–57)

Określa procedurę odbioru i dopuszczenia do użytkowania nowej instalacji gazowej w ramach zakończenia budowy lub przebudowy.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie(§ 156–175 (Dział IV – Instalacje gazowe))

Określa wymagania techniczne dla instalacji gazowych w budynkach, w tym zasady lokalizacji, prowadzenia przewodów i wentylacji.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c)

Nakłada obowiązek corocznej kontroli stanu technicznego przewodów kominowych (dymowych, spalinowych i wentylacyjnych).

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 6)

Określa, kto może przeprowadzać kontrolę przewodów kominowych – mistrz kominiarski lub osoba z uprawnieniami budowlanymi odpowiedniej specjalności.

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów(§ 34)

Określa częstotliwość czyszczenia przewodów kominowych: od palenisk na paliwo stałe – 4 razy w roku, od palenisk na paliwo płynne i gazowe – 2 razy w roku, przewody wentylacyjne – 1 raz w roku.

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych(§ 20–22)

Precyzuje zasady użytkowania przewodów kominowych i wentylacyjnych w budynkach mieszkalnych.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. c)

Przegląd przewodów wentylacyjnych jest częścią obowiązkowej corocznej kontroli.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie(§ 147–155 (Dział IV – Wentylacja i klimatyzacja))

Określa wymagania techniczne dla systemów wentylacji w budynkach, w tym minimalne wymagania dotyczące wymiany powietrza.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 6)

Obowiązek kontroli efektywności energetycznej urządzeń chłodniczych w systemach klimatyzacji o mocy chłodniczej nominalnej większej niż 12 kW.

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych(Art. 14–15)

Reguluje kontrolę szczelności urządzeń chłodniczych i klimatyzacyjnych zawierających fluorowane gazy cieplarniane.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 5–6)

Pompa ciepła jako urządzenie wpływające na efektywność energetyczną budynku może podlegać kontroli w ramach przeglądów efektywności energetycznej.

Ustawa z dnia 15 maja 2015 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych(Art. 14–15)

Obowiązek kontroli szczelności dla pomp ciepła zawierających fluorowane gazy cieplarniane – częstotliwość zależy od ilości czynnika.

Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej(Art. 4 ust. 1)

Nakłada na właściciela, zarządcę lub użytkownika budynku obowiązek wyposażenia go w wymagane urządzenia przeciwpożarowe i gaśnice oraz zapewnienia ich konserwacji i napraw zgodnie z zasadami i wymaganiami technicznymi.

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów(§ 3 ust. 2–3, § 28–31)

Określa, że przeglądy techniczne i czynności konserwacyjne urządzeń przeciwpożarowych muszą być przeprowadzane w okresach ustalonych przez producenta, nie rzadziej niż raz w roku. Definiuje obiekty, w których SSP jest obowiązkowy.

PKN-CEN/TS 54-14 – Systemy sygnalizacji pożarowej, Część 14(Norma techniczna)

Wytyczne planowania, projektowania, instalowania, odbioru, eksploatacji i konserwacji systemów sygnalizacji pożaru. Określa częstotliwość obsługi codziennej, miesięcznej, kwartalnej i rocznej.

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów(§ 3 ust. 2–3, § 32–33)

Gaśnice muszą być poddawane przeglądom technicznym i czynnościom konserwacyjnym w okresach ustalonych przez producenta, nie rzadziej niż raz w roku. Obiekty muszą być wyposażone w gaśnice spełniające wymagania Polskich Norm.

Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej(Art. 4 ust. 1 pkt 1)

Obowiązek zapewnienia sprawności urządzeń przeciwpożarowych i gaśnic.

Rozporządzenie Ministra Rozwoju z dnia 11 lipca 2016 r. w sprawie wymagań dla urządzeń ciśnieniowych i zespołów urządzeń ciśnieniowych (wdrożenie Dyrektywy PED 2014/68/UE)(Przepisy ogólne)

Gaśnice jako urządzenia ciśnieniowe podlegają badaniom dozorowym – legalizacja zbiornika ciśnieniowego co 5 lat.

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów(§ 3–4, § 7–16, § 27–33)

Kompleksowo reguluje wymagania dotyczące dróg ewakuacyjnych, urządzeń przeciwpożarowych, hydrantów, systemów oddymiania i ostrzegawczych. Próby ciśnieniowe węży hydrantów – raz na 5 lat.

Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej(Art. 4, Art. 5, Art. 6a)

Określa ogólne obowiązki w zakresie ochrony przeciwpożarowej, w tym przygotowanie budynku do ewakuacji i akcji ratowniczej.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 1 lit. a–b)

Coroczna kontrola elementów budynku narażonych na wpływy atmosferyczne oraz instalacji służących ochronie środowiska.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 3)

Kontrola półroczna (do 31 maja i do 30 listopada) budynków o powierzchni zabudowy powyżej 2000 m² oraz obiektów o powierzchni dachu powyżej 1000 m².

Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 16 sierpnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych(§ 4–6)

Precyzuje zakres kontroli okresowej budynków mieszkalnych. Kontrole powinny być przeprowadzane w porze wiosennej. Szczegółowy zakres obejmuje elementy zewnętrzne, instalacje, pomieszczenia wspólne.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 62 ust. 1 pkt 2)

Kontrola pięcioletnia obejmuje sprawdzenie stanu technicznego i przydatności do użytkowania obiektu, estetyki obiektu i otoczenia oraz badanie instalacji elektrycznej i piorunochronnej.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane(Art. 63–64, Art. 70)

Obowiązek sporządzenia protokołu z kontroli i przechowywania go w książce obiektu budowlanego. Obowiązek usunięcia uszkodzeń stwierdzonych podczas kontroli.